Mbushja e një depozite nafte prej 50 litrash kushton aktualisht ekuivalentin e 15.4% të pagës minimale mujore bruto në Bullgari, krahasuar me 3.8% në Luksemburg, ndërsa çmimet e karburanteve janë rritur që prej fillimit të luftës me Iranin.
Kostoja e mbushjes së një depozite 50-litërshe me naftë zë tani 15.4% të pagës minimale mujore bruto në Bullgari, nga 9.9% përpara fillimit të luftës me Iranin. Kjo nxjerr në pah presionin në rritje mbi punëtorët në vendet me pagat më të ulëta në Evropë.
Çmimet e karburanteve janë rritur ndjeshëm që kur sulmi i përbashkët izraelito-amerikan ndaj Iranit rezultoi në bllokimin praktik të Ngushticës së Hormuzit, një rrugë thelbësore përmes së cilës kalon një e pesta e naftës globale.
Në Bashkimin Evropian, çmimet mesatare të naftës për konsumatorët u rritën me 40% midis 23 shkurtit, përpara përshkallëzimit të tensioneve në Lindjen e Mesme, dhe 21 shtatorit, sipas Buletinit Javor të Naftës të Bashkimit Evropian.
Rritja e çmimeve të karburanteve prek shumë njerëz, drejtpërdrejt dhe tërthorazi, veçanërisht punëtorët me paga të ulëta dhe ata që marrin pagën minimale.
I pyetur pse familjet me të ardhura më të ulëta preken veçanërisht, Torsten Müller, studiues i lartë në Institutin Evropian të Sindikatave, tha për Euronews Business: “Sepse ato shpenzojnë një pjesë më të madhe të të ardhurave të tyre për nevoja bazë, si strehimi, ushqimi dhe transporti, krahasuar me familjet me të ardhura të larta.”
Sa pjesë e pagës minimale mujore nevojitet për të mbushur një depozitë 50-litërshe në Evropë?
Më 23 shkurt 2026, çmimi mesatar për litër në Bashkimin Evropian ishte 1.637 euro për benzinën Euro 95 dhe 1.594 euro për naftën. Deri më 21 shtator, këto çmime ishin rritur përkatësisht në 2.092 euro dhe 2.226 euro.
Kjo përfaqëson rritje prej 27.8% për benzinën dhe 39.6% për naftën.
Tabela e mësipërme paraqet të gjitha të dhënat, përfshirë pagat minimale dhe çmimet e karburanteve në 22 vende të Bashkimit Evropian dhe në Turqi, një vend kandidat për anëtarësim në BE, për këto dy periudha.
Krahasimi përdor pagat minimale mujore bruto, pra përpara zbritjes së tatimeve dhe kontributeve të sigurimeve shoqërore.
Pagat minimale mbetën të pandryshuara në shumicën e vendeve gjatë kësaj periudhe, ndërsa Estonia shënoi rritjen më të madhe në eurozonë, prej 6.8%, midis gjysmës së parë dhe të dytë të vitit 2026.
Në disa vende, rritja e çmimeve të benzinës e kaloi 30%, ndërsa çmimet e naftës u rritën me 50%. Malta ishte i vetmi vend në krahasim ku çmimet e karburanteve mbetën të pandryshuara.
Më 21 shtator, përqindja e pagës minimale mujore që nevojitej për të mbushur një depozitë 50-litërshe me benzinë varionte nga 3.3% në Luksemburg në 13.4% në Bullgari.
Kjo përqindje ishte gjithashtu mbi 10% në Letoni (12.8%), Turqi (11.5%), Rumani (11.5%), Greqi (10.2%), Çeki (10.2%), Estoni (10.1%) dhe Sllovaki (10.1%).
Përqindja ishte nën 5% në Irlandë (4.1%) dhe Belgjikë (4.4%).
Mes ekonomive kryesore, Gjermania kishte shifrën më të ulët, pasi një punëtor me pagë minimale duhej të shpenzonte 5% të pagës së tij mujore për të mbushur një depozitë 50-litërshe me benzinë.
Torsten Müller vuri në dukje se ndryshimet e mëdha mes vendeve në këto përqindje shpjegohen kryesisht nga diferencat e mëdha në pagat minimale.
“Një litër naftë është vetëm pak më i lirë në Bullgari, ndërsa paga minimale është më pak se një e katërta e asaj në Luksemburg”, tha ai.
Ai theksoi se këto diferenca të mëdha pasqyrohen edhe në vlerën e pagave minimale sipas standardeve të fuqisë blerëse (PPS), të cilat marrin parasysh ndryshimet në nivelet e çmimeve.
Në Luksemburg, paga minimale sipas PPS-së është ende dy herë më e lartë se në Bullgari.
Punëtorët në vendet me paga minimale më të ulëta përballen me një barrë më të madhe, pasi tani duhet të përdorin një pjesë më të madhe të pagës së tyre për karburant sesa përpara konfliktit.
Në Bullgari, për shembull, pjesa e pagës së nevojshme u rrit me 3.6 pikë përqindjeje për benzinën, e ndjekur nga Turqia me 3.1 pikë përqindjeje dhe Letonia me 3 pikë përqindjeje.
Mbushja e një depozite kushton më shumë se 10% të pagës minimale mujore
Një depozitë 50-litërshe me naftë zë një pjesë më të madhe të pagës minimale mujore në vendet ku nafta kushton më shumë për litër sesa benzina.
Pjesa e pagës minimale mujore që nevojitej për të mbushur një depozitë 50-litërshe me naftë varionte nga 3.8% në Luksemburg në 15.4% në Bullgari.
“Kur kostoja mesatare e qirasë tashmë është më shumë se një e treta e pagës minimale, shpenzimi i 15% të një page të plotë për karburant thjesht nuk është i përballueshëm”, tha Esther Lynch, sekretare e përgjithshme e Konfederatës Evropiane të Sindikatave, për Euronews Business.
Ajo paralajmëroi se njerëzit mund të detyrohen të heqin dorë nga vendet e tyre të punës, veçanërisht në zonat ku nuk ka transport publik të besueshëm. Sipas saj, kjo do të ishte problematike si për punëtorët, ashtu edhe për kompanitë që tashmë përballen me mungesë të fuqisë punëtore.
Renditja e vendeve është përgjithësisht e ngjashme edhe për naftën.
Punëtorët me pagë minimale duhej të përdornin më shumë se 10% të pagës së tyre mujore për të mbushur një depozitë 50-litërshe në disa vende.
Kjo përqindje ishte:
- 13.9% në Letoni
- 13.8% në Turqi
- 12.7% në Rumani
- 11.2% në Çeki
- 11.2% në Estoni
- 10.8% në Hungari
- 10.4% në Greqi
- 10.3% në Portugali
Punëtorët në Irlandë (4.3%), Gjermani (5.2%), Belgjikë (5.3%) dhe Holandë (5.5%) duhej të shpenzonin ndër përqindjet më të ulëta të pagës minimale për të mbushur një depozitë.
Ku mund të blesh më shumë karburant me pagën minimale?
Dy grafikët e mësipërm për benzinën dhe naftën tregojnë gjithashtu se sa karburant mund të blejë një pagë minimale mujore në secilin vend.
Një përqindje më e ulët e nevojshme për mbushjen e një depozite 50-litërshe do të thotë se paga minimale mund të blejë më shumë karburant, ndërsa një përqindje më e lartë do të thotë se ajo mund të blejë më pak.
Për shembull, më 21 shtator, një punëtor me pagë minimale mund të blinte 324 litra naftë në Bullgari, krahasuar me 1,311 litra në Luksemburg.
Kostot e karburantit godasin më fort vendet e Evropës Qendrore dhe Lindore
Krahasuar me muajin shkurt, pjesa e pagës që nevojitej për një depozitë me naftë u rrit ndjeshëm në Bullgari (5.5 pikë përqindjeje) dhe Turqi (5.3 pikë përqindjeje).
Punëtorët në Letoni, Çeki dhe Estoni u goditën gjithashtu ndjeshëm nga inflacioni i karburanteve, pasi pjesa e pagës minimale që nevojitej për të mbushur një depozitë u rrit me më shumë se 3 pikë përqindjeje.
Duke iu referuar diferencës së pagave minimale midis vendeve të Evropës Perëndimore dhe vendeve të Evropës Qendrore dhe Lindore (EQL), Müller tha se janë kryesisht vendet e Evropës Qendrore dhe Lindore ato ku punëtorët me pagë minimale duhet të shpenzojnë pjesën më të madhe të pagës së tyre për benzinë. /Përshtati nga Euronews
