Për dekada të tëra, bandat nga Shqipëria, Serbia dhe Mali i Zi kanë punuar drejt pozicionit të tyre dominues në tregtinë e kokainës, shkruan televizioni i madh zvicerian SRF.
Në një reportazh dedikuar trafikut të drogës nga grupet ballkanike, SRF shkruan se bandat tarfikante përfituan edhe nga lidhjet politike.
Grupet u shfaqën në vitet 1990, kur Ballkani ishte i rrënuar nga luftërat dhe krizat. Gjatë kësaj kohe, ato vendosën kontakte me grupe të tjera mafioze, për shembull, duke marrë kontrata individuale për ‘Ndrangheta-n italiane.
Roli i marrë përsipër nga ‘Ndrangheta’ dhe Farc
Kur hapësira të reja u shfaqën në Amerikën Latine me shpërbërjen e FARC-ut dhe në Evropë përmes veprimeve policore kundër mafias italiane, bandat nga Ballkani ishin gati ta mbushnin këtë hapësirë.
Grupet e ndryshme me bazë në Ballkan tani kontrollojnë të gjithë zinxhirin e furnizimit me kokainë – nga vendet prodhuese në Amerikën Latine deri te transporti dhe shitja e saj në rrugët e Evropës. Është një biznes fitimprurës me miliarda fitime, veçanërisht pasi konsumi në Evropë po rritet çdo vit.
Strukturë organizative fleksibile
Ata bashkëpunojnë me organizata të tjera ndërkombëtare përmes lidhjeve të lirshme. “Kjo është thelbësore për tregtinë ndërkontinentale të drogës”, thotë Fatona Mejdini. Luftërat e hapura midis bandave, si ajo që ka qenë e ndezur midis dy bandave në Mal të Zi për njëmbëdhjetë vitet e fundit, janë përjashtim.
Shumica e grupeve ballkanike punojnë së bashku në kontrabandën e kokainës, shpjegon gazetari Marko Vesoviç, i cili ka hulumtuar krimin e organizuar për vite me radhë: “Shqiptarët ofrojnë logjistikë, serbët ofrojnë para dhe malazezët ofrojnë marinarë”.
Megjithatë, grupet mbeten të pavarura, me bashkëpunim që ndodh vetëm herë pas here. Një kartel ballkanik i qëndrueshëm dhe koheziv nuk ekziston, sipas Marko Vesoviç: “Nuk di asnjë provë për një organizatë mbi-rajonale”.
Zbatimi i ligjit duhet të jetë ndërkombëtar
Vendet e Ballkanit i përdorin kryesisht bandat për të rekrutuar anëtarë të rinj dhe për pastrim parash, tha gazetari. Kjo është veçanërisht e dukshme në sektorin e pasurive të paluajtshme. Përndryshe, ato po distancohen gjithnjë e më shumë nga rajoni i tyre dhe po veprojnë globalisht.
Kjo e bën të vështirë ndjekjen penale për autoritetet lokale, të cilat të dy ekspertët pranojnë se po bëjnë përpjekje të mëdha. Ditët kur bandat toleroheshin nga autoritetet ose edhe bashkëpunonin me politikanët kanë mbaruar. Por fuqia e bandave, me rrjetet e tyre globale dhe qindra miliona euro në dispozicion, tejkalon aftësitë e policisë lokale dhe gjyqësorit, sipas Fatona Mejdini. Prandaj, bashkëpunimi global është i nevojshëm edhe nga ana e hetuesve.
