Tendenca e emigracionit është përshpejtuar sërish vitin e fundit, sipas të dhënave indirekte nga Eurostat, që raporton lejet e qëndrimit të dhëna për herë të parë të dhëna nga vendet e Bashkimit Europian për shtetasit shqiptarë.
Sipas të dhënave të detajuara, në vitin 2025 u dhanë 68,653 leje qëndrimi për herë të parë për shtetasit shqiptarë, me një rritje prej 4% në krahasim me vitin e mëparshëm. Tendenca është e kundërt me 2024-n, kur lejet ranë me 14%.
Vitet kur është shënuar rekordi vijojnë të mbeten 2022-shi dhe 2023-shi, me përkatësisht 79 mijë dhe 77 mijë leje.
Sipas Eurostat, ritmet e emigracionit janë përshpejtuar që pas vitit 2015, që përkon me valën e re të kërkesave për azil, që në atë kohë arritën deri në 60 mijë në vit. Pjesa më e madhe e të ikurve rezultojnë se ia kanë dalë të marrin leje qëndrimi në një shtet të BE-së (rënie të fortë shënoi vetëm 2020-a për shkak të kufizimeve të pandemisë).
Ndonëse kërkesat për azil kanë rënë ndjeshëm vitet e fundit, në rreth 15 mijë në vit, rritja e lejeve të qëndrimit tregon se shqiptarët kanë gjetur forma të reja për tu larguar, kryesisht përmes kontratave të punës. Në 2025-m, sipas Eurostat, 46.3% e lejeve u dhanë për arsye familjare, 0.8% për edukim, 29.4% për punësim.
Ritmet e larta të emigrimit dhe rënia e lindjeve kanë bërë që popullsia e vendit të reduktohet vazhdimisht, duke u bërë një pengesë reale për tregun e punës, konsumin dhe skemat e pensioneve. Më 1 janar 2026, sipas INSTAT, popullsia e Shqipërisë zbriti në 2.335.930 banorë, duke pësuar një rënie prej 1,16% krahasuar me 1 janar 2025.
Sipas Eurostat, stoku i lejeve të dhëna për shtetasit shqiptarë nga BE është 875.1 mijë, duke e futur Shqipërinë, një ndër vendet me popullsinë më të vogël në Europë, në listën e 10 vendeve që kanë marrë më shumë leje, pas Marokut (2.2 milion), Turqisë (2.0 milion), Ukrainës (1.7 milion), Kinës (përfshirë Hong Kong) (1.2 milionë), Sirisë (1.1 milion), Indisë (1.0 milion), Mbretëria e Bashkuar (919 297), Rusia (876 625). Për këto shtete, popullsia luhatet mes 24.7 milionë, që është Siria e cila ndodhet në luftë dhe India, që ka 1.45 miliardë banorë!.
Lejet e para të qëndrimit në BE u rritën me 10% në vitin 2025
Në vitin 2025, vendet e Bashkimit Europian lëshuan 3,9 milionë leje të para qëndrimi për shtetasit e vendeve jashtë BE-së, duke shënuar një rritje prej 10,1% (+355.350) krahasuar me vitin 2024.
Punësimi ishte arsyeja kryesore për dhënien e lejeve të reja në BE, duke përbërë rreth një të tretën e të gjitha lejeve të para të qëndrimit të lëshuara gjatë vitit 2025, me 1,3 milionë leje ose 33,6% të totalit. Arsyet familjare renditeshin të dytat, me 1,1 milionë leje të para qëndrimi ose 28,1%, të ndjekura nga arsye të tjera, përfshirë mbrojtjen ndërkombëtare, me 0,9 milionë leje ose 22,8%. Pjesa e mbetur e lejeve të para të qëndrimit u lëshua për arsye që lidhen me arsimin, me 0,6 milionë leje ose 15,5%.
Krahasuar me vitin 2024, lejet e para të qëndrimit për arsye punësimi u rritën me 16,1%, ato për arsye familjare me 14,1%, ndërsa lejet për arsye arsimimi u shtuan me 9,0%. Kategoria e vetme që regjistroi rënie ishte ajo e arsyeve të tjera, përfshirë mbrojtjen ndërkombëtare, ku numri i lejeve të para të qëndrimit ra me 0,9%.
Në vitin 2025, shtetasit e Ukrainës morën numrin më të lartë të lejeve të para të qëndrimit, me 335.100 të tilla. Pas tyre renditeshin shtetasit e Indisë me 227.600 leje dhe ata të Marokut me 202.100.
Në fund të vitit 2025, në Bashkimin Europian rezultonin gjithsej 27,8 milionë leje qëndrimi të vlefshme të dhëna për shtetas të vendeve jashtë BE-së. Bashkimi familjar ishte arsyeja kryesore për pajisjen me leje qëndrimi, duke përbërë 32,4% të totalit.
Shtetasit marokenë mbanin numrin më të lartë të lejeve të vlefshme të qëndrimit në fund të vitit 2025, me 2,2 milionë, të ndjekur nga shtetasit turq me 2,0 milionë dhe ata ukrainas me 1,7 milionë. /Monitor
