Nga Neta Fero
Në një përgjigje për Politiko.al, Qendra e Parandalimit të Krimeve të të Miturve dhe të Rinjve (QPKMR) bën të ditur se gjatë vitit 2024 ka trajtuar 32 raste të të miturve të liruar nga Instituti i të Miturve Kavajë.
Mirepo shumë të rinj që kalojnë nëpër sistemin penal përballen me një sfidë të dyfishtë pas lirimit: nga njëra anë, ata duhet të largohen nga një mënyrë jetese e ndërtuar rreth shkeljes së ligjit, dhe nga ana tjetër, të përballen me një shoqëri që shpesh i refuzon.
Për shumë prej tyre, rikthimi në komunitet nuk është një proces i lehtë, sidomos kur përballen me:
1. Stigmën sociale, që i lë jashtë tregut të punës dhe arsimit.
2. Mungesën e një mbështetjeje reale, si nga familja, ashtu edhe nga institucionet.
3. Presionin për t’u rikthyer në rrugën e kriminalitetit, sidomos në mjedise ku mungojnë alternativat e tjera.
Cikli i Përsëritjes: Një Dështim i Sistemit?
Studime të ndryshme tregojnë se të rinjtë që nuk gjejnë mbështetje pas lirimit kanë shumë më tepër gjasa të kthehen në kriminalitet.
Nëse rehabilitimi kufizohet vetëm në një periudhë të shkurtër trajtimi dhe nuk shoqërohet me mundësi reale për integrim, ai rrezikon të mbetet thjesht një procedurë formale.
Për të shmangur rikthimin në të njëjtën situatë, është e nevojshme:
1. Angazhimi më i madh i shoqërisë, që këta të rinj të mos përjashtohen nga mundësitë e jetës normale.
2. Programe të qarta për punësimin dhe arsimin, që ata të kenë një rrugë të re përpara.
3. Ndihmë psikologjike dhe sociale afatgjatë, për të menaxhuar ndryshimet dhe sfidat e reja.
Të dhënat për numrin e të rinjve të trajtuar gjatë vitit 2024 janë vetëm një tregues sipërfaqësor i një problemi më të thellë.
Pyetja kryesore nuk është sa persona kalojnë nëpër sistemin e rehabilitimit, por sa prej tyre arrijnë vërtet të ndërtojnë një jetë të re.
Nëse rehabilitimi mbetet një proces formal, pa mbështetje të qëndrueshme, atëherë ai nuk është asgjë më shumë se një rreth vicioz që i rikthen të rinjtë në të njëjtat gabime.
